Vastgoed
De UM heeft een groot aantal gebouwen in eigendom en beheer met onderwijs- en onderzoeksruimtes, kantoren en andere ondersteunende functies. De vastgoedportefeuille omvat ongeveer 50 gebouwen en bijna 300.000 m2. Het vastgoed en de campus zijn voortdurend in ontwikkeling om te kunnen blijven voorzien in de veranderende behoeften van de universiteit.
De UM werkt aan het gezonder, het meer circulair en koolstofarmer maken van haar vastgoed. Dit omvat het verbeteren van energieprestaties, het verminderen van de emissies (scope 1 & 2) en het integreren van op de natuur gebaseerde oplossingen zoals groene daken en biodiversiteit-vriendelijke landschapsarchitectuur. Door duurzaamheid te integreren in elke fase van de vastgoedplanning - van renovatie tot nieuwbouw - creëert de universiteit een campusomgeving die welzijn, klimaatbestendigheid en een toekomstbestendig ontwerp op de lange termijn ondersteunt.
Tapijn
Op Tapijn zijn de resultaten te zien van het duurzaamheidsbeleid van UM. In 2013 hebben de UM, Provincie Limburg en gemeente Maastricht gezamenlijk de voormalige Tapijnkazerne gekocht van de rijksoverheid. Het gebied is sindsdien ontwikkeld tot een openbaar stadspark en universiteitscampus. Bij de renovatie en nieuwbouw van Tapijn (fase 1) zijn de duurzaamheidsstandaarden BREEAM en WELL-Building toegepast. Dit heeft geresulteerd in een BREEAM-certificaat op niveau Excellent en een WELL Building-certificaat op niveau Zilver. Bekijk ook de webpagina voor informatie over de wijze waarop de WELL Building Standard is toegepast op Tapijn. De gecertificeerde gebouwen zijn in 2020 in gebruik genomen. De komende jaren zal de UM de ervaringen evalueren en lessen trekken voor verdere verduurzaming van de gehele vastgoedportefeuille.
Bij de ontwikkeling van de kazernegebouwen zijn de monumentale panden op Tapijn behouden en hebben ze een nieuwe bestemming gekregen voor onderwijs en onderzoek. Waar mogelijk zijn verwijderde bouwmaterialen, zoals bestrating, hergebruikt. Bij de renovatie is fors geïnvesteerd in isolatie waardoor de warmtebehoefte enorm verlaagd is en de panden bijna volledig met luchtwarmtepompen verwarmd kunnen worden. Om het complex energieneutraal te laten functioneren heeft de UM geïnvesteerd in de realisatie van zonnepark Belvédère.
Naast de vastgoedontwikkeling op Tapijn heeft de UM ook aandacht voor het groen en biodiversiteit rondom de gebouwen. Burgerinitiatieven zoals Natuurgluren en de Tapijntuin verhogen de kwaliteit van het stadspark en dragen bij aan het welzijn van studenten en medewerkers van de UM.
Op weg naar CO2-arm vastgoed
De UM heeft in de afgelopen jaren fors geïnvesteerd in CO2-reductie van het vastgoed. Niet alleen bij de ontwikkeling van Tapijn, maar ook bij de rest van de panden zijn natuurlijke momenten aangegrepen voor de toepassing van verduurzamingsmaatregelen zoals LED-verlichting, warmteterugwinning en warmtepompen. In het kader van het Nederlandse klimaatakkoord werkt de UM samen met de Universiteiten van Nederland om de transitie naar een CO2-neutrale campus te realiseren. De UM heeft een bijzondere uitdaging vanwege het grote aantal monumentale panden. De verduurzaming van monumenten vraagt om een integrale aanpak om vochtproblemen te voorkomen en monumentale waarden zoveel mogelijk te behouden.
Ook de transitie naar verwarmen zonder aardgas is voor Maastricht een bijzondere uitdaging omdat de mogelijkheden voor alternatieven zoals bodemenergie zeer beperkt zijn. De UM investeert daarom samen met gemeente Maastricht en Enpuls in een haalbaarheidsonderzoek voor een hoge temperatuur warmtenet in de binnenstad, gevoed met industriële restwarmte.
Er is 27,2 miljoen euro gereserveerd voor verduurzamingsmaatregelen in het vastgoed voor de periode 2023 t/m 2030. Meer informatie over het energieverbruik bij UM kan worden gevonden op de webpagina ‘klimaat en energie’.
Watergebruik
In de gebouwen van de UM wordt kraanwater hoofdzakelijk gebruikt als drinkwater, bij onderzoek in de diverse laboratoria, in de sanitaire voorzieningen en voor reiniging. De UM heeft diverse maatregelen genomen om het gebruik van kraanwater voor laagwaardige toepassingen te beperken. Op de meeste toiletten zijn waterbesparingsknoppen geïnstalleerd. Bij de gebouwen Universiteitssingel 40 en 60 zijn opvangvoorzieningen gerealiseerd om hemelwater te gebruik voor toiletten en brandslangen. UM gebruikt geen kraanwater voor het besproeien van groenvoorzieningen rondom de gebouwen. Voor inzichtelijke cijfers over het watergebruik aan de UM, verwijzen we naar het Sustainability Dashboard.
Energieverbruik
De UM heeft zich aangesloten bij de landelijke energiebesparingscampagne ‘Zet ook de knop om’. Want er moet nú iets gebeuren om minder gas te gebruiken. Daarom wordt in alle universiteitsgebouwen de verwarming 2 graden lager gezet.
Het verlagen van de temperatuur is één van de aanvullende maatregelen van het UM-energiemanagementprogramma. Met dit programma wil de universiteit een bijdrage leveren aan de landelijke campagne door extra en versneld energie te gaan besparen, aanvullend op de al lopende duurzaamheidsplannen. Het UM energiemanagementprogramma bestaat uit extra en versnelde maatregelen om de effecten van stijgende energieprijzen te beheersen én om het energieverbruik structureel te verduurzamen met inachtneming van het gebruikscomfort. Bij de temperatuurverlaging wordt uiteraard rekening gehouden met temperatuurgevoeligheid van bepaalde processen, bijvoorbeeld in de laboratoria.
Door slimmer gebruik van onze radiatoren kunnen we de universiteitsgebouwen beter warm houden én energie besparen.
Voor meer cijfers over het energieverbruik verwijzen wij naar het Sustainability Dashboard. Wil je nog meer informatie lees dan ook de pagina 'Energie en Klimaat.'