18 juli 2017

Portret: Michael Faure en zijn vissen

Zet een voet over de drempel in het huis van Michael Faure, hoogleraar Vergelijkend Internationaal Milieurecht, en meteen merk je dat dit geen doorsnee woning is. In vrijwel elke kamer van zijn huis zijn aquaria te vinden - keuken en badkamer inbegrepen. Faure heeft er meer dan dertig, onder andere gevuld met exotische vissen. Wat op zijn veertiende begon als een onschuldige hobby is méér dan uit de hand gelopen. Het houden van aquaria is voor hem een levensstijl geworden.

 

“Mijn zoon van negen vroeg laatst hoeveel vissen we hebben”, zegt Faure. “Hij begon te tellen, maar het zijn er teveel. Of we aan de duizend komen weet ik niet, maar het zijn er zeker enkele honderden.” Zijn specialisme, zogezegd, zijn Afrikaanse cichliden uit het Malawimeer en het Tanganyikameer. Het zijn muilbroeders, wat betekent dat het vrouwtje de bevruchte eitjes gedurende zo’n drie of vier weken in haar mond uitbroedt; een proces dat Faure blijft fascineren. Maar er is meer. “Deze vissen hebben spectaculair mooie kleuren en ze vertonen heel interessant gedrag. Zo kan er tussen de mannetjes behoorlijk wat agressie zijn. En ze kennen mij ook goed.”

Pardon? Je kunt je afvragen of het mogelijk is om een band op te bouwen met een vis. Het antwoord is volgens Faure een volmondig ja. “Als ik er ben, of één van mijn familieleden, dan zwemmen de vissen naar voren. Is er een wildvreemde, dan duiken ze weg omdat ze bang zijn. Natuurlijk is het contact makkelijker naarmate de vissen groter zijn. Ik heb negen giraffe meervallen, intelligente en flinke beesten die wel tachtig centimeter worden. Zij kijken je echt aan, dat is heel persoonlijk. Dan pak ik een mosseltje, en dat zuigt ‘ie dan heerlijk uit je hand. Het zijn echte schatten.”

Arnold, de bijtschildpad
Faures passie voor de meest uiteenlopende waterdieren begon vrij gewoontjes, met een paar goudvissen. Hij had er al gauw genoeg van en ging op zoek naar iets spectaculairders. Na een tijdje zeewaterdieren gehouden te hebben, ontdekte hij zijn grote liefde, de cichliden. Als student in Antwerpen leerde hij in de jaren zeventig zijn goede vriend Flor kennen, bij wie hij zijn vissen kocht. “Samen zijn we toen lid geworden van de Belgische Cichliden Vereniging. Tja, hoe ging dat?” Faure lacht. “Eén keer per maand kwamen we samen in rokerige zaaltjes in een wat mindere buurt van Antwerpen, bijvoorbeeld om naar een diapresentatie te kijken. Het is leuk om zoiets in clubverband te doen.”

Toen hij jaren later zijn toenmalige college Marc Daenen leerde kennen aan de UM, bleek dat het begin van een nieuw hoofdstuk. “Marc is nogal een exotisch type, in alle opzichten van het woord”, zegt Faure. “Hij houdt dus ook van grote en gevaarlijke dieren. Een paar jaar geleden stond hij voor de deur met Arnold, een bijtschildpad van één meter twintig. Vernoemd naar Arnold Schwarzenegger, want daar lijkt hij op; een klein schildje, maar hele grote en stevige armen. En het is een echte rotzak. Hij heeft geen enkele reden om agressief te zijn en toch is het enige wat hij doet aanvallen en bijten. Maar hij kan niet anders.” Lang verhaal kort: Faure besloot om Arnold te adopteren, liet een op maat gemaakt aquarium voor hem bouwen (inclusief stevig deksel) en tot op de dag van vandaag is Arnold volmaakt gelukkig, en agressief.

Familieaangelegenheid
Huize Faure herbergt ook een wat vriendelijkere schildpaddensoort, in de vorm van zeven lederen schildpadden. Faure: “Deze bijten ook, maar zijn onvergelijkbaar met Arnold. Ze hebben een leuk, intelligent snuitje. Aangezien ze erg gevoelig zijn, ook voor overvoeren, nemen we ze altijd mee op vakantie. Op de boot overnachten ze bij ons in de hut. Vrij extreem, dat geef ik toe. Verder hebben we axolotls, Mexicaanse salamanders met een leuke monsterachtige kop. Die staan op de eettafel. Er staan trouwens ook een paar bakken in de badkamer, daar was nog plek.” Het mag duidelijk zijn dat de hele familie enthousiast meedoet. Vooral zoon Tony heeft het te pakken. “Op dit moment proberen we axolotls te kweken. Als je prachtige dieren hebt, dan geeft het toch een kick als je voor nageslacht kan zorgen.”

Tussen zijn dieren voelt Faure zich het meest op zijn gemak; het is dan ook de plek waar hij graag werkt. “Ik begeleid een hoop promovendi en moet dus heel veel lezen”, zegt hij. “Dat doe ik in de veranda, met vijf aquaria om me heen en een klassiek muziekje op de achtergrond. Ik zit daar heerlijk rustig, ik doe mijn werk en af en toe kijk ik even rond om te zien hoe het met de vissen gaat.” Een aquarist is vooral een waarnemer en ook als hoogleraar Milieurecht is Faure gewend om de natuur en het milieu te observeren. “Ik bezoek regelmatig natuurgebieden om te bekijken hoe het management en beheer wordt gedaan”, zegt hij. “Dan gaat het soms over de hardheid of de zuurtegraad van water, of over waterchemie. Dat zal de meeste juristen niks zeggen, maar als aquariumhouder worden dat soort dingen je met paplepel ingegoten. Dat is toch wel handig als je met milieurecht bezig bent.”

Michael Faure (1958) is hoogleraar Vergelijkend Internationaal Milieurecht aan de Universiteit Maastricht en wetenschappelijk directeur van het Maastrichts Europees instituut voor Transnationaal Rechtswetenschappelijk Onderzoek (METRO). Ook is hij wetenschappelijk directeur van de Ius Commune Onderzoekschool en het European Doctorate in Law & Economics (EDLE) programma. Verder is hij lid van de Raad van Bestuur van het European Centre of Tort and Insurance Law (ECTIL). Sinds 1982 is hij werkzaam als advocaat op het advocatenkantoor Van Goethem in Antwerpen. Sinds 2008 is hij part-time hoogleraar comparative private law and economics aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam.

By: Jolien Linssen, photo's: Paul van der Veer