Onzekerheid of minister echt oog heeft voor regio’s

Afgelopen week publiceerde onderwijsminister Bruins een brief aan de Tweede Kamer. Daarin geeft hij aan hoe hij invulling geeft aan de oproep van de Kamer om regio’s zoals Limburg te ontzien bij de maatregelen om het aantal internationale studenten terug te brengen. Helaas blijft de onduidelijkheid groot. Ja, de minister wil best rekening houden met specifieke kenmerken van regio’s, maar geeft vervolgens aan dat elke opleiding, ook aan de UM, een taaltoets moet doorstaan. Echt duidelijker wordt het er niet op.

Hoe zat het ook alweer?

De minister bereidt de Wet Internationalisering in Balans voor. Die moet ervoor zorgen dat de instroom van internationale studenten aan Nederlandse universiteiten en hogescholen (meer) in balans komt. De wet moet daar vooral voor zorgen door het aantal en de omvang van Engelstalige opleidingen terug te brengen. Onderwijsinstellingen, bedrijfsleven en regionale overheden, ook uit Limburg, pleiten voor maximaal maatwerk: hou rekening met bijvoorbeeld de arbeidsmarkt (een vergrijsde regio heeft meer behoefte aan internationaal talent), met het type onderwijsaanbod (meer internationaal georiënteerde opleidingen zijn gebaat bij Engelstalig onderwijs) en met de ligging van onderwijsinstellingen (het achterland van de UM is bijvoorbeeld zeer internationaal en meertalig). De Tweede Kamer sloot zich bij dat pleidooi aan.

Onduidelijkheid blijft

Of en hoe de minister daar nu rekening mee gaat houden? We weten het nog steeds niet, ook niet met zijn laatste brief. In de brief lijkt de minister ruimte te bieden voor Engelstalig onderwijs bij instellingen in grens- en krimpregio’s, waaronder bij de UM. Tegelijkertijd wordt voorgesteld dat alle bestaande en nieuwe opleidingen – ook in de grens- en krimpregio’s – een toets anderstalig onderwijs moeten doorstaan. Hierdoor is het nog steeds onduidelijk welke opleidingen in het Engels aangeboden mogen blijven. Ook maakt de UM zich grote zorgen over de administratieve last van dit voorstel.

Dalende internationale instroom

Het voorbereiden van de Wet Internationalisering in Balans duurt inmiddels ruim twee jaar. Intussen kun je je afvragen of er straks een wet ligt voor een probleem dat er niet meer is. Dat blijkt wel, want juist deze week maken de Nederlandse universiteiten de definitieve inschrijfcijfers voor dit studiejaar bekend. Landelijk daalt de instroom van internationale bachelorstudenten met 6%. Aan de UM is die daling 13%. 

Een aanhoudende daling zou het probleem 180 graden laten draaien. Het is wat we al ruim een jaar benadrukken: de instroom van internationaal talent is geen probleem maar juist een oplossing voor de regio en voor Nederland.