De rol van spierbloedvaten in gezond ouder worden

Uit onderzoek blijkt dat het spierbloedvatennetwerk belangrijk is voor gezond oud worden. Er bestaat een uitgebreid netwerk van bloedvaten in onze spieren, ook wel de spiermicrovasculatuur genoemd. Hoewel deze bloedvaten zeer klein zijn, hebben ze grote invloed op het behouden van de spiermassa in gezonde ouderen. Dit netwerk zorgt ervoor dat zuurstof en voedingsstoffen de spiercellen bereiken en bepaalt in hoge mate hoe goed spieren kunnen functioneren naarmate we ouder worden. In zijn proefschrift onderzocht Milan Betz hoe dit bloedvatennetwerk spierbehoud bij ouderen beïnvloedt.

Volgens Milan zijn spieren om meerdere redenen essentieel voor gezond oud worden. Allereerst is het volgens hem belangrijk voor de mobiliteit op latere leeftijd. “Wanneer spierkracht afneemt, wordt bewegen lastiger, wat direct invloed heeft op de zelfstandigheid en de kwaliteit van leven”, legt hij uit. Daarnaast zijn spieren gekoppeld aan metabole gezondheid. “Spieren zijn namelijk ook belangrijk voor het reguleren van de bloedsuikerspiegel.” 

Duur- versus krachttraining: de vorm is minder belangrijk

Het antwoord op de vraag wat de beste manier is om dit spierverlies bij ouderen tegen te gaan, vond Milan verrassender dan verwacht. Milan licht toe: “Als ouderen genoeg en op hoge intensiteit trainen, maakt de wijze van sport minder uit dan eerst gedacht.” In zijn onderzoek werden twee groepen gezonde mannen en vrouwen ingedeeld. De eerste groep heeft 8 weken een duurtraining gevolgd, terwijl de tweede groep geen training volgde. Na deze periode hebben beide groepen 12 weken lang krachttraining gevolgd. Wat blijkt? Beide groepen hadden evenveel spiergroei. De duurtraining was dus effectief om het netwerk van bloedvaten te verbeteren, maar deze extra bloedvaten zorgden niet voor extra spiergroei tijdens de daaropvolgende krachttraining. Milan geeft als mogelijke verklaring hiervoor dat de krachttraining ook al het netwerk van bloedvaten verbeterde.

Milan benadrukte dat hij dit een mooie bevinding vindt. “Het belangrijkste is dat ouderen uitdaging creëren voor zichzelf. De wijze waarop is minder doorslaggevend dan eerst gedacht.” Dat krachttraining de spierdoorbloeding en spiergroei bevordert, was al bekend. Opvallend was echter dat ook na de periode van duurtraining spieropbouw werd waargenomen. “Meestal worden duursporters geassocieerd met marathonlopers en krachttraining met gespierde atleten, maar deze resultaten laten zien dat die scheiding minder zwart-wit is”, aldus Milan.

 

Sauna als alternatief bij beperkte mobiliteit

Ook al is sporten cruciaal op oudere leeftijd, het is niet altijd toegankelijk voor ouderen. Daarom onderzocht Milan ook een alternatieve manier om de doorbloeding in de spier te bevorderen zonder intensief te sporten. Een andere manier om de hartslag te verhogen is namelijk de sauna”, legt Milan uit. Dit zorgt volgens Milan voor nagenoeg eenzelfde verhoging van het aantal bloedvaten in de spier als na 8 weken duurtraining. Uiteraard leidt saunabezoek niet tot groei in spiermassa, maar het biedt nog steeds een interessante optie voor ouderen die bewegingsbeperkingen hebben.

Milan Betz

Milan Betz is promovendus bij de afdeling Human Biology. Hij maakt deel uit van de M3-onderzoeksgroep onder leiding van prof. Luc van Loon.

Ouderen met COPD

Tevens richtte het onderzoek zich op de spieren van ouderen met COPD (Chronische Obstructieve Longziekte), omdat een minder dicht bloedvatennetwerk de toevoer van zuurstof en voedingsstoffen naar de spier beperkt, waardoor spierverlies wordt versneld. Milan beaamt dat het dus extra belangrijk is voor mensen met chronische ziekten om het netwerk van bloedvaten te verbeteren. Hij gelooft dat deze patiëntengroep gebaat is bij vervolgonderzoek naar de spiermicrovasculatuur. 

Het proefschrift van Milan Betz laat zien dat spiergezondheid bij ouderen niet afhankelijk is van een specifieke trainingsvorm. Duur- en krachttraining dragen bij aan het verbeteren van de spierdoorbloeding en het behoud van spiermassa. Uitdaging staat dus centraal, niet de vorm van training. 


Tekst: Milou Scholten

Lees ook