AMIBM: Tien jaar grensoverschrijdend onderzoek; van project tot instituut

Tien jaar geleden ontstond een gedurfd project: het Aachen-Maastricht Institute for Biobased Materials (AMIBM), een Europees, grensoverschrijdend kenniscentrum dat de manier waarop we werken met materialen, duurzaamheid en innovatie radicaal wil veranderen. Romano Orrù, wetenschappelijk directeur van AMIBM, blikt trots terug: “Wat voor mij het belangrijkste is, is dat we in de afgelopen tien jaar een mooi en stevig wetenschappelijk onderzoeksinstituut hebben neergezet. Aan de ene kant met de link naar het bedrijfsleven hier op de Chemelot-site en daarbuiten en aan de andere kant met onderwijs en onderzoek binnen UM.”

Een grensoverschrijdend instituut met impact

AMIBM is uniek, omdat het niet alleen een Nederlands, maar ook een Duits karakter heeft. De samenwerking met de RWTH en het Fraunhofer IME, beiden in Aken, is cruciaal voor het instituut. Wat begon als een project, is nu een permanente en definitieve samenwerking geworden. Sinds kort volledig ingebed als wetenschappelijk instituut binnen de Faculty of Science and Engineering, waarbij de RWTH een vaste partner blijft.”

Bedrijven, groot en klein, vinden inmiddels hun weg naar het instituut. “We spelen in het Chemelot-systeem een belangrijke rol als katalysator,” zegt Orrù. “Het is niet zo dat we meteen een product voor de markt hebben, maar we helpen bedrijven met fundamentele wetenschappelijke vragen. Daar liggen onze kracht en onze toegevoegde waarde.”

De impact van AMIBM leidde tot verschillende spin-offs en startups, zoals EGGXPERT, dat eierschaalafval transformeert in functionele mineralen en eiwitten of B4Plastics, dat hernieuwbare en/of recyclebare/biologisch afbreekbare materialen ontwikkelt voor allerlei toepassingen. Deze bedrijven bieden duurzame oplossingen voor industriële bio-afvalstromen en recyclage. “We trekken ook bedrijven van buiten aan die zich op Chemelot vestigen vanwege onze aanwezigheid,” aldus Orrù

Onderwijs en samenwerking: de sleutel tot succes

AMIBM speelt al 10 jaar een flinke rol in een aantal bachelor- en masteropleidingen van de Universiteit Maastricht, waarbij de master Biobased Materials het dichtst bij het instituut staat. “We zitten in meerdere programma’s,” legt Orrù uit. “We zetten onze expertise breed in het onderwijs, en dat is precies wat we willen: dat onze kennis en ervaring overal terechtkomt waar het nodig is.”

Romano Orru in a lab
Romano Orrù

De samenwerking met het bedrijfsleven en andere kennisinstellingen is essentieel. AMIBM haalt jaarlijks tussen de 3 en 4 miljoen euro aan externe financiering op, via Europese en regionale projecten. “We hebben heel veel regioprojecten, bijvoorbeeld binnen de programma’s Interreg Vlaanderen-Nederland en Maas-Rijn en grotere Europese projecten binnen Horizon Europe, waaronder Marie Curie-doctorale programma’s,” vertelt Orrù. “Dat is niet niks. Het laat zien dat we niet alleen lokaal, maar ook internationaal relevant zijn.”

Toekomstperspectieven: uitdagingen en kansen

De toekomst van AMIBM ziet er rooskleurig uit, maar er zijn ook uitdagingen. Orrù noemt de politieke ups-and-downs en de concurrentie van goedkope kunststoffen uit Azië als externe factoren waar het instituut weinig invloed op heeft. “De grootste uitdaging is om onze wetenschappelijke innovaties ver genoeg te ontwikkelen tot ze doordringen in het bedrijfsleven,” zegt hij. “We moeten ervoor zorgen dat onze vindingen daadwerkelijk impact hebben, zonder onze wetenschappelijke kwaliteit uit het oog te verliezen.”

Een toekomst vol beloften

AMIBM heeft in tien jaar tijd laten zien dat grensoverschrijdende samenwerking, wetenschappelijk vernuft en praktische toepassing hand in hand kunnen gaan. “We zullen stevig doorgroeien van 160 nu naar wellicht 200 medewerkers over nog eens 10 jaar. En vooral: we blijven een belangrijke rol spelen in de transitie naar een circulaire, biobased economie. Tien jaar is een mooie mijlpaal, en ik wil iedereen bedanken voor alle inzet”, besluit Orrù.

Brightlands Chemelot Campus
Het Centre Court Building op de Chemlot Campus, het thuis van AMIBM.

Lees ook